aptoniem
ap·to·ni·em /ˌɑp.toˈnim/zelfstandig naamwoord · de aptoniem (mv. aptoniemen)
- 1. Een naam van een persoon die treffend overeenkomt met diens beroep, functie of karakter — als ware de naam voorbestemd voor die rol. "De cardioloog dr. Hart is een klassiek aptoniem."
- 2. (ruimer) Elke samenloop van naam en omstandigheid waarbij de naam de werkelijkheid lijkt te hebben voorspeld; ook wel nominatief determinisme genoemd.
Etymologie
Latijn aptus (passend, geschikt) + Grieks ónoma / Latijn nomen (naam). Het woord werd gemunt door de Amerikaanse journalist Franklin P. Adams (ca. 1938).
Over deze site
aptoniem.nl verzamelt en catalogiseert bijzondere namen van mensen wier naam opvallend goed past bij hun beroep of functie — een naslagwerk voor iedereen die gefascineerd is door de grillen van het toeval.
Alle aptonimen
14 namen — alfabetisch gesorteerd
A
B
D
H
M
Maarten Hornikx
Technische Universiteit Eindhoven (2012–heden)
Maarten Hornikx is hoogleraar gebouwakoestiek aan de TU Eindhoven en expert in de manier waarop geluid zich voortplant in de gebouwde omgeving. Zijn naam klinkt als een blazersinstrument — en als akoesticus past dat fraaier dan hij zelf misschien zou willen toegeven.
Marijke Gordijn
Rijksuniversiteit Groningen (2000–heden)
Marijke Gordijn is chronobioloog aan de Rijksuniversiteit Groningen en expert in het slaap-waakritme en de biologische klok. Een gordijn trek je dicht als je gaat slapen — haar naam past zo goed dat studenten hem nauwelijks geloven.
Mariëtte Hamer
Sociaal-Economische Raad (2014–2022)
Mariëtte Hamer was van 2014 tot 2022 voorzitter van de Sociaal-Economische Raad (SER). De hamer is het symbool bij uitstek van arbeid en vakbondsstrijd — haar naam paste naadloos bij de zwaarste arbeidsmarktinstelling van Nederland.
P
Peter van der Vorst
RTL Boulevard (2005–2012)
Peter van der Vorst was van 2005 tot 2012 vaste royalty-watcher bij RTL Boulevard. Zijn achternaam betekent letterlijk ‘vorst’ — een vorst is een monarch — wat hem onvermijdelijk maakt voor elke verzameling aptoniemen.
Pim Visser
VisNed (2009–2021)
Pim Visser was ruim twaalf jaar directeur van VisNed, de brancheorganisatie van de Nederlandse visserijsector. Zijn achternaam is niet alleen een historische beroepsnaam maar ook een exacte beschrijving van de sector die hij vertegenwoordigde.
S
Sigrid Pillen
Kempenhaeghe (2013–2021)
Sigrid Pillen was als kinderneuroloog en slaapspecialist verbonden aan Centrum voor Slaapgeneeskunde Kempenhaeghe. Daarna richtte ze haar eigen praktijk Kinderslaapexpert op — een arts die pillen voorschrijft en Pillen heet.
Sybren Drijfhout
KNMI (1995–heden)
Sybren Drijfhout is senior onderzoeker bij het KNMI en hoogleraar aan de Universiteit Utrecht, gespecialiseerd in zeespiegelstijging en oceaancirculatie. Zijn achternaam — drijfhout is hout dat drijft op water — is een treffend aptoniem voor een van Nederland’s bekendste oceanografen.
T
Teun van de Keuken
KRO-NCRV (2003–heden)
Teun van de Keuken is voedseljournalist bij KRO-NCRV, bekend van twintig jaar Keuringsdienst van Waarde en als oprichter van Tony’s Chocolonely. Een man die zijn hele carrière aan eten en voedsel wijdde én van de Keuken heet — dat is nauwelijks te geloven.
Thijs Kuiken
Erasmus MC (1999–heden)
Thijs Kuiken is hoogleraar vergelijkende pathologie bij het Erasmus MC en een van de meest geciteerde experts op het gebied van vogelgriep. Zijn achternaam — kuiken is het jonge van een kip — maakt hem tot een klassieker in de aptoniemen-literatuur.